fbpx

Hiểu và tham vấn cho thân chủ bị mất việc

Bởi tác giả Shelly Trent

Sau hơn 16 năm được sống với công việc mà tôi yêu thích, tôi không ngờ mình lại bị cho nghỉ việc. Gắn bó với tổ chức trong một thời gian dài, tôi rất yêu thích công việc của mình. Tôi có mối quan hệ tốt với đồng nghiệp hay khách hàng và tôi khá là hạnh phúc ở vị trí công tác đó. Tôi thậm chí đã có kế hoạch chỉ nghỉ hưu khi kết thúc công việc tại đây. Và rồi đến một ngày, tất cả mọi chuyện đã thay đổi mà không có bất cứ tín hiệu nào báo trước.

Trong vai trò của mình, tôi đã tương tác với hàng nghìn người có vị trí tầm cỡ. Đối diện với vấn đề thất nghiệp thật ra đã đủ tồi tệ rồi – nhưng tệ hơn nữa là mất đi hàng nghìn mối quan hệ với đồng nghiệp và khách hàng mà tôi đã biết trong hơn 16 năm. Cảm giác đó nó tồi tệ như thể tôi vừa mất đi một ai đó vậy.

Trong nhiều ngày và nhiều tuần sau đó, tôi cảm thấy trống vắng và trống rỗng. Tôi nhận ra rằng tôi đã trải qua những giai đoạn buồn bã khi bản thân phải vật lộn với câu hỏi “chuyện gì đã xảy ra vậy?”

Phủ nhận sự thật

Trong vòng vài giờ sau khi bị cho nghỉ, tôi bắt đầu làm lại hồ sơ của mình, tiếp cận với mạng lưới quan hệ của mình song song với việc sắp xếp gặp gỡ những người khác để đi uống cà phê và ăn trưa. Tôi đã nghĩ rằng mình có thể nhảy vào và kiếm một công việc khác ngay tức khắc. Tôi tự nhủ: mình sẽ không sao.

Mỗi đêm, tôi đều mơ thấy mình đang làm việc cùng đồng nghiệp như không có chuyện gì xảy ra. Họ đã phải không ngừng giải thích với tôi rằng tôi đã không làm việc ở đó nữa. Ban ngày thì tôi không ngừng nghĩ về những nhiệm vụ cần hoàn thành cho công việc, chỉ để nhớ rằng tôi không bao giờ cần phải thực hiện chúng nữa.

Tôi đã quyết định rằng có lẽ bây giờ tôi sẽ có thời gian để theo đuổi sự nghiệp viết lách, trở thành một diễn giả và nhà khai vấn nghề nghiệp chuyên nghiệp. Tuy nhiên, đối với tất cả sự hăm hở để biến việc thất nghiệp không trở nên vô nghĩa, tôi nhận ra mình sẽ không có một đồng nào. Thái độ tích cực của tôi trở nên chua chát và nó chuyển sang trạng thái tức giận.

Sự phẫn nộ

Ngay khi tôi nhận ra rằng việc có được thu nhập bây giờ sẽ rất khó khăn, tôi đã phát điên lên. Tôi sẽ không thể nào theo đuổi giấc mơ trở thành nhà văn, diễn giả và nhà khai vấn. Tôi cảm như chính mình bị lừa dối rằng việc nghỉ hưu sớm là không thể. Tôi cũng có cảm giác khó chịu vì không nhận được bất kỳ lời đề nghị nào sau các cuộc phỏng vấn, có lẽ là do tuổi tác của tôi.

Tôi cũng cảm thấy bị tổn thương bởi một số người mà tôi nghĩ là bạn thân. Tôi không hiểu về sự quay lưng của họ với tôi, nhưng tôi cố gắng nhớ rằng không phải ai cũng có thể vô tư khi nói về những tình huống không mấy dễ chịu.

Thương lượng với bản thân

Lần đầu tiên tôi bị mất việc, hàng trăm người đã tìm đến tôi. Giống như khi ai đó qua đời, mọi người đều ở bên bạn trong một hoặc hai tuần, nhưng sau đó cuộc sống vẫn tiếp diễn. Tất cả đều tiến về phía trước trong khi tôi vẫn còn đau buồn.

Tôi bắt đầu cảm thấy lạc lõng giữa dòng đời xô bồ, như thể tôi không còn gì để cống hiến nữa. Phần lớn suy nghĩ của tôi là, “Tôi có thể làm gì khác hơn?”. Tôi đã bị mắc kẹt trong quá khứ, đau buồn vì công việc đã mất và ước gì tôi có thể quay ngược được thời gian.

Tôi bắt đầu nghĩ về những gì tôi có thể thay đổi và tôi bắt đầu hoạt động tình nguyện trở lại. Có lẽ tôi nên mua quần áo mới và ăn mặc chuyên nghiệp cho tất cả các sự kiện mà tôi tham dự. Tôi cần phải trông đẹp hơn khi ở độ tuổi năm mươi của mình.

Phiền muộn

Sau nhiều tháng tham gia cuộc phỏng vấn này đến cuộc phỏng vấn khác, tôi vẫn không có lời đề nghị nào. Tôi bắt đầu nghĩ rằng ắt hẳn có điều gì đó không ổn với tôi nếu không ai muốn thuê tôi. Tôi bắt đầu nghi ngờ bản thân.

Có những ngày tôi không làm gì cả. Tôi không muốn gặp ai hay đi đâu cả. Tôi không muốn suy nghĩ hay đối mặt với thực tế. Tôi nhớ công việc và đồng nghiệp của mình. TÔI ĐÃ LÀ chính công việc của tôi. Làm sao tôi có thể tiến về phía trước khi không có công việc nào khác khiến tôi hạnh phúc đến như vậy?

Chấp thuận

Khi tôi thất nghiệp sáu tháng, chồng tôi và tôi đã đi nghỉ ở một bang khác. Trong tuần đó, chúng tôi bận rộn đến mức tôi không có thời gian để nghĩ về việc tìm kiếm một công việc. Về đến nhà, tôi thấy mình khác hơn và nhẹ nhàng hơn. Chỉ cần tránh xa sự căng thẳng của việc phải tìm kiếm một công việc đã là một sự giải tỏa đáng mong đợi.

Suy nghĩ của tôi thay đổi. Tôi đã không còn cảm thấy mình cần phải nhanh chóng ở một vị trí mới. Tôi đã dạy học bán thời gian, trở thành tình nguyện viên, viết báo và viết các chương sách, thuyết trình, và tôi có nhiều người bạn là chuyên gia trong các lĩnh vực, những người luôn cổ vũ tôi. Vâng, tôi đã có điều đó trước kỳ nghỉ của mình, nhưng bây giờ tôi mới thấy được dường như nhiêu đây là đủ. Tôi tận hưởng được những gì tôi đã làm!

Một kiểu tham vấn nghề nghiệp khác

Tôi đã biết phải làm gì khi bị mất việc bởi vì – với tư cách là một chuyên gia phát triển sự nghiệp – tôi đã giúp đỡ những người khác khi họ cũng đã trải qua điều tương tự. Mặc dù tôi đã làm theo lời khuyên về định hướng hành động của riêng mình, nhưng tôi vẫn đang phải vật lộn với việc đánh mất bản sắc, thiếu lòng tự trọng và tất nhiên, căng thẳng về tài chính. Tôi bị cuốn vào cuộc tìm kiếm việc làm và bỏ qua những lời khuyên mà tôi thực sự cần.

Dưới đây là những cách mà một tham vấn viên nghề nghiệp có thể giúp đỡ những người đang đối mặt với tình trạng mất việc làm. Điều quan trọng là nhận ra rằng thân chủ của chúng ta không thể tránh khỏi đau buồn; đau buồn là bình thường, nhưng bạn muốn họ tránh bị mắc kẹt.

  • Giúp thân chủ của mình duy trì cái nhìn tích cực.
  • Thuyết phục họ nói về điểm mạnh của họ và những điều may mắn trong cuộc sống của họ.
  • Đề nghị thân chủ của mình viết nhật ký với những suy nghĩ về cuộc đấu tranh của họ, nhưng chủ yếu hãy viết về những lời khẳng định.
  • Khuyến khích thân chủ gặp một nhà hoạch định tài chính và/hoặc một nhân viên tư vấn tín dụng.
  • Thúc giục họ đến gặp bác sĩ để kiểm tra sức khỏe; huyết áp tăng khi căng thẳng, và trầm cảm có thể làm giảm khả năng miễn dịch.
  • Giới thiệu đến họ những nhóm hỗ trợ tìm kiếm việc làm tại địa phương để thân chủ của mình có thể dành thời gian cho những người khác đang ở trong tình trạng tương tự.
  • Hỗ trợ thân chủ bằng cách thử thách họ ra ngoài, tập thể dục, ở bên người khác và tham gia vào các hoạt động mà họ yêu thích.
  • Cung cấp thêm hướng dẫn về phỏng vấn. Trong bối cảnh phỏng vấn, không phải lúc nào cũng có thể che giấu được chứng trầm cảm.
  • Đôi khi, mất việc làm có thể gây ra chứng trầm cảm nặng đến mức có thể dẫn đến tự tử. Nếu ai đó cần tham vấn mà điều này vượt qua ngoài khả năng và chứng chỉ cho phép bạn làm, hãy giúp thân chủ của mình tìm một chuyên gia sức khỏe tâm thần phù hợp để giải quyết nỗi đau buồn và trầm cảm.
  • Giúp thân chủ của mình tách biệt danh tính và giá trị bản thân khỏi công việc của họ. Tôi đã đấu tranh với vấn đề này nhiều hơn bất kỳ vấn đề nào khác.

Nó không chỉ đơn giản là mất việc làm mà điều đó được ví von như một chiếc tàu lượn siêu tốc với cảm xúc đã bị tê liệt, và cũng thường được liên tưởng đến cảm xúc như khi mà chúng ta mất đi cha/mẹ hoặc vợ/chồng. Hãy nhớ rằng với tư cách là một tham vấn viên nghề nghiệp, chúng ta không thể làm nhiều thứ để giúp thân chủ của mình tìm việc hoặc khám phá các lựa chọn nghề nghiệp. Lúc này, điều giúp họ vượt lên được sự đau buồn đó chính là mối quan hệ tham vấn.

Thông tin tác giả

Shelly Trent, SPHR, SHRM-SCP, CAE, là một chuyên gia nhân sự và phát triển nghề nghiệp, người đã dành cả cuộc đời để hướng dẫn những người khác hướng tới học tập suốt đời, phát triển sự nghiệp và làm giàu cá nhân. Cô là trợ lý Khoa của Trường Kinh doanh tại Cơ sở Đông Nam của Đại học Indiana, nơi cô dạy các sinh viên kinh doanh về lập kế hoạch nghề nghiệp, hành vi kinh doanh, phép xã giao và tìm kiếm việc làm. Shelly là cựu tổng biên tập cho tạp chí Hội Tụ Nghề Nghiệp và là tác giả đóng góp cho tuyển tập Humans@Work và Compassion@Work. Chúng ta có thể liên hệ với cô tại shelytrent@LIVE.COM.

Người dịch:  Hà Phạm

Biên tập:  My Vu, Tâm Tình

https://www.ncda.org/aws/NCDA/pt/sd/news_article/151541/_PARENT/CC_layout_details/false 

Photo by Matt Wildbore on Unsplash