Tác giả: Dick Bolles
Kỹ năng. Đã từng có chủ đề hoặc thuật ngữ nào bị hiểu lầm nhiều hơn như thế?
Từ rất lâu, con người ta hay dùng câu “Họ không có kỹ năng” khi muốn hạ thấp một người khác, và chính bản thân một số người cũng tự nói “Tôi không có kỹ năng” khi không đánh giá cao chính mình.
Hãy thử đứng trước gương, nói thật to và rõ ràng: “Mọi người đều có kỹ năng. Mọi người đều có kỹ năng”. Nói hàng chục, thậm chí hàng trăm lần.
Tôi đã từng tổ chức những chương trình hội thảo dài 2 tuần mỗi mùa hè trong hơn 25 năm qua, với sự tham gia của rất nhiều người từ khắp nơi trên thế giới thuộc đủ mọi tầng lớp giàu, nghèo, trẻ, già, có học thức hoặc không được đào tạo qua trường lớp và không ai, không một ai trong số họ có ít hơn 250 kỹ năng. Câu hỏi duy nhất là loại kỹ năng nào và chúng là gì?
Tất cả chúng ta sinh ra đều có năng khiếu, tất cả chúng ta sinh ra đều có “kỹ năng”. Hãy nhìn cách một đứa trẻ học, tiếp thu thông tin và sử dụng nó. Những kỹ năng mà chúng có đều thật đáng kinh ngạc.
Vậy những kỹ năng đó là gì? Chúng ta có những gì để cống hiến cho thế giới?
Về cơ bản có 3 loại kỹ năng mà bạn và tôi đều có để cống hiến cho thế giới. Sẽ rất hữu ích khi phân loại kỹ năng theo 3 hạng mục: động từ, danh từ và tính từ.
Kỹ năng ở dạng Động từ
Một số kỹ năng ở dạng động từ. Ví dụ: chữa lành, may vá, xây dựng, lái xe, giao tiếp, thuyết phục, động viên, đàm phán, tính toán, tổ chức, lập kế hoạch, ghi nhớ, nghiên cứu, tổng hợp, v.v.
Đây là những kỹ năng có thể chuyển đổi (Transferable Skills) của bạn. Chúng còn được gọi là tài năng, năng khiếu và “kỹ năng thiên bẩm”.
Chúng là những điểm mạnh bạn có, thường là từ lúc mới sinh ra.
Ví dụ một số người sinh ra đã có năng khiếu đàm phán, nhưng nếu không có, bạn có thể học kỹ năng đàm phán khi trưởng thành. Vì vậy, một số kỹ năng này là “được học”. Bạn hiếm khi mất đi những kỹ năng này.
Chúng được gọi là kỹ năng có thể chuyển đổi vì chúng có thể được chuyển từ nghề này sang nghề khác, và được sử dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau, bất kể bạn thường xuyên thay đổi nghề nghiệp hay không. Những kỹ năng này là những thứ mà bạn giỏi thực hiện với một trong ba đối tượng: con người, sự vật hoặc dữ liệu/thông tin/ý tưởng.
Hầu hết chúng ta có xu hướng thích công việc chủ yếu liên quan đến một trong những đối tượng: con người, dữ liệu hoặc sự vật. Vì sao vậy? Vì đó là những đối tượng mà chúng ta có các kỹ năng tốt nhất, những kỹ năng mà chúng ta thích sử dụng nhất.
Bạn sinh ra đã có năng khiếu: bạn giỏi làm việc với dữ liệu, sự vật hoặc con người. Đó là điều đầu tiên bạn có thể cống hiến cho thế giới.
Kỹ năng ở dạng Danh từ
Ngoài dạng động từ, một số kỹ năng của bạn ở dạng danh từ. Ví dụ như: máy tính, tiếng Anh, đồ cổ, hoa, màu sắc, thời trang, Microsoft Word, âm nhạc, thiết bị nông nghiệp, dữ liệu, đồ họa, Châu Á, Nhật Bản, thị trường chứng khoán, v.v.
Chúng được gọi là Kỹ năng chủ đề công việc (Work Subject Skills) hoặc Kỹ năng thiên về kiến thức (Knowledge Skills) của bạn. Chúng là những chủ đề mà bạn biết đôi điều và thích sử dụng trong công việc của mình.
Những kiến thức này được lưu trữ trong não bộ của bạn nơi mà bạn có thể coi như một tủ hồ sơ khổng lồ, sẵn sàng theo lệnh của bạn. Chúng thường được gọi là “kiến thức chuyên môn của bạn”
Bạn đã học những chủ đề này qua nhiều năm. Thông qua học nghề (chính thức hoặc không chính thức), trường học, kinh nghiệm sống, qua sách vở hoặc từ người cố vấn. Việc bạn học những chủ đề này như thế nào không quan trọng, vì bạn đã làm được. Câu hỏi đặt ra là: bạn thực sự thích sử dụng cái nào/ kiến thức nào?
Những kiến thức chuyên môn này là điều thứ hai bạn có để cống hiến cho thế giới.
Kỹ năng ở dạng Tính từ
Cuối cùng, loại kỹ năng ở dạng thứ ba là tính từ hoặc trạng từ. Ví dụ: chính xác, dễ thích nghi, sáng tạo, đáng tin cậy, linh hoạt, có phương pháp, kiên trì, đúng giờ, trách nhiệm, tự chủ, khéo léo, lịch sự, tốt bụng, v.v.
Tất nhiên, như bạn biết, đây là những kỹ năng đặc tính cá nhân (Personal Trait Skills). Đặc tính là cách bạn quản lý bản thân, cách bạn kỷ luật với chính mình. Do đó, chúng trở thành phong cách bạn thực hiện những kỹ năng chuyển đổi của mình. Thường những điều này được tôi luyện qua trải nghiệm.
Chúng ta nói về đặc tính cá nhân của bản thân trong các cuộc trò chuyện hàng ngày, một cách rất tự nhiên như không khí: “Tôi nhanh nhẹn, tôi có phương pháp, tôi rất trực quan. Tôi là phụ nữ, tôi là đàn ông” Nhưng trên thực tế, những đặc tính này luôn gắn liền với các kỹ năng có thể chuyển đổi của bạn dưới dạng tính từ hoặc trạng từ. Ví dụ: nếu kỹ năng có thể chuyển đổi yêu thích của bạn là “nghiên cứu”, thì đặc tính của bạn sẽ mô tả hoặc sửa đổi cách bạn thực hiện “nghiên cứu”. Ví dụ như: một cách có phương pháp, hay bằng trực giác, hoặc là nhanh chóng, v.v.
Những phong cách này, những cách tự kỷ luật này là điều thứ ba bạn có thể cống hiến cho thế giới.
Danh từ. Động từ. Tính từ (hoặc trạng từ). Dù kỹ năng của bạn ở dạng cũng không làm bạn trở nên độc đáo. Chính cách bạn kết hợp ba loại kỹ năng này mới khiến bạn trở nên độc đáo.
Khi đó điều quan trọng là bạn phải tìm ra loại công việc nào cần những kỹ năng có thể chuyển đổi, kiến thức cũng như những đặc tính mà bạn muốn sử dụng nhất. Suy cho cùng, bạn được sinh ra vì thế giới cần những gì mà chỉ có bạn mới có thể mang lại.
Người dịch: Hạnh Võ
Biên tập: Katie Tú Trương
Nguồn bài viết: http://www.jobhuntersbible.com/for-job-hunters/view/what-do-you-have-to-offer-to-the-world
Photo by Brooke Cagle on Unsplash
Bài viết liên quan: