Giáo viên dạy Ngữ văn THPT

1. Thông tin cơ bản

• Giới tính: Nữ
• Số năm kinh nghiệm ở ngành nghề này: 21 năm
• Trình độ học vấn và chuyên ngành: Thạc sĩ văn
• Số giờ làm hằng tuần: 25 tiết/ tuần (1 tiết/45 phút)
• Loại hình & quy mô công ty (tổng số nhân viên): 98 giáo viên và nhân viên

2. Trách nhiệm chính của anh/chị ở công việc hiện tại là gì? Công việc này đem lại giá trị gì cho tổ chức, cho các bên liên quan?

Trách nhiệm chính của tôi là dạy học môn ngữ văn tại trường THPT. Hiện tại, tôi phụ trách  dạy 4 đến 5 lớp tùy theo phân công chuyên môn mỗi năm của nhà trường. Ngoài ra tôi còn kiêm nhiệm thêm một số các công việc khác như phụ trách câu lạc bộ Văn học, công tác giáo viên chủ nhiệm, dạy hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp. 

Tôi là 1 giáo viên nhiều năm kinh nghiệm và chất lượng dạy học của tôi (được thể hiện qua kết quả thi tốt nghiệp) rất tốt và luôn ổn định nên tôi luôn là giáo viên nòng cốt của tổ bộ môn Ngữ văn và được Ban giám hiệu tin tưởng. Tôi nhiều năm có thành tích dạy học sinh giỏi đạt giải cấp thành phố và có tỷ lệ học sinh thi tốt nghiệp cao hơn trung bình của thành phố nên tôi góp phần đáng kể nâng cao chuyên môn giảng dạy và thành tích của nhà trường.

3. Anh/chị bắt đầu vào nghề như thế nào? Vì sao anh/chị chọn con đường này?

Ngay từ nhỏ tôi đã luôn thích môn văn, tôi có thể dành hàng giờ đọc các tác phẩm văn học và học tốt ở các môn xã hội. Tôi cũng rất yêu thích nghề giáo viên nên đã có ước mơ thi sư phạm ngay từ khi còn nhỏ.

Bố mẹ tôi khi biết mong ước nghề nghiệp của tôi thì luôn ủng hộ và khuyến khích tạo điều kiện.

Sau khi tốt nghiệp đại học năm 2004, tôi gặp nhiều khó khăn trong việc tìm một vị trí biên chế tại trường công lập. Trong 5 năm đầu, tôi chỉ dạy hợp đồng ở bậc THCS, không đúng chuyên ngành và phải làm thêm gia sư, bán hàng để trang trải cuộc sống. Sau đó, nhờ sự giới thiệu từ gia đình và cơ hội từ một trường THPT mới thành lập, tôi được tuyển làm giáo viên Văn và gắn bó với công việc này đến nay.

Tôi rất thích nghề này vì nó phù hợp với năng lực, sở thích của tôi nên tôi chưa bao giờ có ý định đổi nghề mặc dù nghề dạy học đang được xem như 1 trong những nghề áp lực nhất hiện nay.

4. Một ngày làm việc tiêu biểu của anh/chị như thế nào?

5. Anh/chị thích nhất những điều gì ở công việc của mình? Vì sao?

Tôi thích sự thay đổi trong việc gặp gỡ các đối tượng học sinh khác nhau

Nghề giáo mang lại cho tôi giá trị tinh thần to lớn khi tôi truyền đạt các kiến thức cho học sinh của tôi

Sự tận tâm trong nghề khiến tôi nhận được sự tôn trọng và yêu quý từ học sinh và sự tin tưởng của ban giám hiệu & phụ huynh học sinh

6. Anh/chị không thích nhất những điều gì? Vì sao?

Sự kỳ vọng quá nhiều từ học sinh, cha mẹ học sinh và xã hội đối với nghề giáo

Sự thiếu kết hợp giữa gia đình và nhà trường khiến nhiều phụ huynh học sinh có tâm lí “trăm sự nhờ thầy” và khi kết quả của con không được như mong muốn thì phụ huynh thường đổ lỗi cho giáo viên và cho nhà trường

Lương và các chế độ chưa cao sơ với thời gian sức lực giáo viên tâm huyết bỏ ra

7. Những điều kiện cần có để hoàn thành tốt công việc này (kiến thức, kỹ năng, thái độ, v.v…)? Nếu em muốn thăng tiến trong công việc thì em nên trau dồi những gì ạ?

Từ trải nghiệm thực tế tôi xin chia sẻ 1 số điều kiện để có thể hoàn thành tốt công việc:

• Kiến thức: phải luôn cập nhật kiến thức và giáo án, luôn ghi chú lại những điều quan sát trong giảng dạy và luôn có tinh thần học tập từ đồng nghiệp trên trường và các đồng nghiệp uy tín trên mạng, website. Một giáo viên tốt chắc chắn phải có kiến thức nền tảng tốt
• Kỹ năng: Kỹ năng  giảng dạy luôn cần được trau dồi, với những kiến thức mới phải luôn tập giảng trước khi đến lớp, suy nghĩ, tìm tòi và thử nghiệm các cách giảng dạy và sự truyền đạt sao cho dễ hiểu nhất với học sinh. Một giáo viên chỉ giỏi về kiến thức mà không có kỹ năng truyền đạt thì không phải là 1 giáo viên giỏi
• Thái độ: Nghiêm túc, có tâm với nghề, với trò, phải dám thay đổi, tránh đi vào lối mòn, chủ quan trong truyền đạt kiến thức vì coi đó là 1 bài học cũ,  kiến thức cũ

8. Những điều mà mọi người hay hiểu lầm về công việc này là gì? Tại sao họ lại hiểu sai như vậy?

“Nghề giáo nhàn rỗi, chỉ dạy vài tiết rồi về.”

Nguyên nhân: Phụ huynh và học sinh chỉ nhìn thấy giáo viên trên bục giảng, thời lượng dạy 1–2 tiết mỗi lớp. Công việc ở phía sau như soạn bài, chấm bài, làm hồ sơ, tổ chức hoạt động… lại diễn ra “âm thầm” ở nhà hoặc ngoài giờ, nên dễ bị bỏ qua.

“Giáo viên có nhiều kỳ nghỉ hơn nghề khác.”

Nguyên nhân: Lịch nghỉ hè, nghỉ lễ của học sinh được công khai rõ ràng, nên mọi người nghĩ thầy cô cũng “được nghỉ ngơi” như học trò. Nhưng công việc tập huấn, trực trường, thi cử, ôn luyện… ít được công chúng biết đến, nên tạo ra sự hiểu lầm.

“Giáo viên có thu nhập cao nhờ dạy thêm.”: 

Nguyên nhân: Một số giáo viên dạy thêm nổi bật, đặc biệt ở các thành phố lớn, được nhắc đến nhiều trên báo chí và mạng xã hội, khiến nhiều người nghĩ đó là tình hình chung. Thực tế phần lớn giáo viên ở vùng nông thôn, vùng sâu vùng xa, hoặc dạy các môn ít nhu cầu, thu nhập chỉ ở mức đủ sống.

“Chỉ cần yêu nghề là làm giáo viên tốt.”: 

Nguyên nhân: Từ trước đến nay, hình ảnh “người thầy tận tụy, hết lòng vì học trò” được tôn vinh, nên nhiều người tin rằng tình yêu nghề là đủ. Tuy nhiên, xã hội ít để ý rằng nghề giáo còn là một nghề chuyên môn cần kỹ năng và đào tạo bài bản.

“Giáo viên chỉ cần truyền đạt kiến thức.”: 

Nguyên nhân: Trong quá khứ, giáo viên chủ yếu đóng vai trò “người giảng – người nghe”. Cách nhìn truyền thống đó vẫn còn tồn tại. Nhưng với đổi mới giáo dục hiện nay, giáo viên còn phải định hướng, hỗ trợ phát triển năng lực và kỹ năng sống của học sinh.

“Ai cũng có thể làm giáo viên.”: 

Nguyên nhân: Vì ai cũng từng đi học, từng chứng kiến cách thầy cô đứng lớp, nên nhiều người cho rằng công việc này đơn giản, “chỉ cần biết kiến thức là dạy được.” Cách nhìn này bỏ qua sự phức tạp của nghề, nhất là việc quản lý lớp học, xử lý tình huống tâm lý, và áp lực từ nhiều phía.
Hầu hết những hiểu lầm này xuất phát từ việc xã hội chỉ thấy phần nổi của nghề giáo (giờ dạy, kỳ nghỉ, hình ảnh “người thầy mẫu mực”), trong khi phần công việc “ẩn” phía sau và những yêu cầu thực sự của nghề ít được nhắc tới.

9. Công việc này có giúp em tự nuôi mình khi mới ra trường không?

Giai đoạn đầu sẽ có khá nhiều khó khăn vì mức lương tập sự còn hạn chế, đặc biệt với những bạn phải thuê nhà hoặc có nhiều chi phí sinh hoạt. Ngay cả hiện tại, thu nhập của nghề giáo chủ yếu đáp ứng các nhu cầu cơ bản hằng ngày.

Vì vậy, để gắn bó lâu dài với nghề, ngoài yếu tố thu nhập thì sự yêu nghề và mong muốn đồng hành cùng học sinh cũng là điều rất quan trọng.

10. Nhìn lại con đường phát triển sự nghiệp cũng như quá trình tìm việc của mình, anh/chị có lời khuyên nào cho em nếu em muốn theo nghề này?

Lời khuyên: Nếu muốn theo đuổi nghề giáo, bạn phải là người có 1 số những phẩm chất nhất định:

• Chuyên môn vững vàng: đây là nền tảng vì giáo viên phải hiểu sâu kiến thức mới có thể truyền đạt cho học sinh và nhận được sự tin trọng từ học sinh.
• Phải luôn cập nhật kiến thức mới, vì xã hội và giáo dục thay đổi không ngừng
• Kỹ năng sư phạm: tổ chức bài giảng sinh động, dễ hiểu., khả năng sử dụng phương pháp dạy học phù hợp cho từng đối tượng học sinh
• Tình yêu nghề và tình thương học trò vì nghề giáo đôi khi vất vả, áp lực, thu nhập chưa cao. Nếu không thật sự yêu nghề, sẽ dễ nản lòng
• Sự kiên nhẫn và tinh thần chịu đựng áp lực vì đôi khi bạn sẽ gặp học sinh nghịch ngợm, phụ huynh khó tính, áp lực thành tích…
• Kỹ năng giao tiếp và ứng xử: biết cách nói chuyện, lắng nghe và xử lý tình huống với học sinh, phụ huynh và đồng nghiệp.
• Hãy theo dõi và đọc các quyển sách về các tấm gương nhà giáo dục ở Việt Nam và trên thế giới để có thể học hỏi và được truyền cảm hứng (thầy Nguyễn Ngọc Ký, Thầy Văn Như Cương, cô Anne Sullivan (Mỹ) …)