fbpx

“Giải ảo” về Đánh giá: 10 câu hỏi cần thiết để định hình phương pháp tiếp cận của bạn

Tác giả: Roberta Neault 
 
Dù để thông báo trong quy trình quản ca, để hỗ trợ việc ra quyết định nghề nghiệp, hoặc để đo lường kết quả của các can thiệp tham vấn, năng lực đánh giá một cách hiệu quả là một năng lực tham vấn cần thiết. Mười câu hỏi sau đây sẽ giúp bạn đánh giá đúng hướng.
 
Đầu tiên, bắt đầu bằng việc làm rõ ai là “thân chủ”? Thường thì việc này rất đơn giản (đó là người ngồi cùng bạn trong văn phòng), nhưng trong trường hợp có bên thứ ba yêu cầu đánh giá hoặc bạn đang làm việc cho một chương trình được tài trợ với mục đích cụ thể thì quá trình đánh giá của bạn sẽ bị ảnh hưởng bởi các giới hạn hoặc yêu cầu từ bên ngoài.
 
Khi đã làm rõ thân chủ của mình là ai, bước tiếp theo là thống nhất về mục đích đánh giá. Biết mình đang hướng tới mục tiêu gì sẽ giúp bạn định hướng được cách tiếp cận đánh giá. Ví dụ: đánh giá trí tuệ cảm xúc có thể phù hợp với cá nhân đang cân nhắc về những nghề nghiệp có liên quan đến việc giúp đỡ người khác, còn đánh giá năng khiếu cơ khí máy móc có thể phù hợp hơn cho người đang xem xét các ngành nghề liên quan đến ô tô”.
 
Yếu tố hậu cần (logistic) như nơi diễn ra đánh giá cũng cần được xem xét cẩn thận. Mặc dù một số đánh giá có thể được thực hiện tại văn phòng làm việc của chuyên viên tư vấn nhưng cũng có thể hữu ích khi quan sát thân chủ ở cơ quan, trường học hoặc nhà riêng, khi thân chủ tham gia vào các công việc hoặc tương tác hàng ngày. Một số công cụ đánh giá có sẵn trực tuyến, vì thế cân nhắc xem có nên tối đa hóa thời gian của bạn với thân chủ bằng cách giao các hoạt động đánh giá như bài tập về nhà để họ tự hoàn thành hay không. Loại công cụ đánh giá và mục đích của bạn sẽ ảnh hưởng tới quyết định của bạn. (Ví dụ: nếu thực hiện đánh giá năng khiếu cho mục đích sàng lọc, bạn sẽ muốn đảm bảo rằng cá nhân làm bài đánh giá thực sự là người bạn định kiểm tra, thay vì có sự giúp đỡ của phụ huynh hoặc bạn bè!).
 
Bạn cũng sẽ cần xác định ai sở hữu kết quả đánh giá (tức là, kết quả có được báo cáo cho bất kỳ ai khác ngoài cá nhân bạn đang đánh giá không?). Điều này rất quan trọng để đảm bảo thân chủ của bạn thực sự đưa ra “sự đồng thuận” để tham gia vào quá trình đánh giá.
 
Hầu hết các thân chủ khi yêu cầu đánh giá, cũng như các đồng nghiệp giới thiệu thân chủ đến gặp bạn để đánh giá, có hiểu biết rất hạn chế về phạm vi các công cụ và kỹ thuật có sẵn, những gì có thể đo lường và tại sao phương pháp này được lựa chọn chứ không phải phương pháp kia. Thay vì chỉ tuân theo các yêu cầu hoặc giấy giới thiệu, hãy sử dụng chuyên môn đánh giá và kỹ năng tư vấn đầy đủ của mình để đảm bảo bạn hiểu nhu cầu thực sự của thân chủ.
 
Nhiều công cụ đánh giá bị hạn chế mua và sử dụng bởi các chuyên gia có trình độ chuyên môn cụ thể. Nhìn chung, các nhà xuất bản và nhà phân phối cho biết các tiêu chuẩn được phân loại thành “Cấp độ A” (không hạn chế), “Cấp độ B” (được đào tạo cấp đại học về kiểm tra và đo lường) hoặc “Cấp độ C” (được đào tạo nâng cao và giám sát trong việc sử dụng các công cụ đánh giá cụ thể). Mặc dù nhiều chuyên viên tham vấn có bằng Thạc sĩ sẽ đáp ứng các yêu cầu “Bậc B”, nguyên tắc đạo đức không làm việc vượt quá khả năng cũng vẫn được áp dụng. Nếu chưa rõ về công cụ nào bạn có đủ điều kiện để sử dụng, hãy trao đổi, tham khảo, hoặc xin được giám sát và đào tạo bổ sung khi bạn thêm các công cụ đánh giá mới vào bộ công cụ của mình.
 
Như với hầu hết các khía cạnh của tham vấn, nhìn chung sẽ có nhiều cách tiếp cận đánh giá khác nhau để xem xét. Bạn có lựa chọn để sử dụng chiến lược và công cụ nào, mức độ nỗ lực để hoàn thành trong một buổi tham vấn và liệu có nên thu thập thông tin từ những người khác (ví dụ: cha mẹ, giáo viên hoặc nhà tuyển dụng). Ngân sách, lịch trình, vị trí và nhiệm vụ của chương trình cũng sẽ ảnh hưởng đến cách tiếp cận của bạn. Dành thời gian để lập kế hoạch cho một phương pháp đánh giá hiệu quả sẽ tối đa hóa kết quả với mức đầu tư nguồn lực tối thiểu.
 
Phần việc của bạn vẫn chưa xong dù thân chủ đã hoàn thành các công cụ đánh giá mà bạn đã chọn. Đúng hơn, cũng giống như trong bất kỳ dự án nghiên cứu nào, phân tích dữ liệu là phần quan trọng – nếu không có tích hợp và diễn giải, dữ liệu thô có thể vô nghĩa hoặc sai lệch. Hãy dành đủ thời gian cho giai đoạn này trong quy trình. Nghĩ về mục đích đánh giá, đọc qua kết quả, bối cảnh dữ liệu và ghi chú tư vấn của bạn để xác định các khuôn mẫu, chủ đề và bất kỳ điểm mâu thuẫn khó hiểu nào. Các công cụ lập bản đồ tư duy hoặc ghi chú có thể giúp ích cho quá trình này. Bất kể bạn cần chuẩn bị một báo cáo bằng văn bản hay sẽ tóm tắt cho khách hàng về kết quả trong cuộc trò chuyện, phần tích hợp này là một thành phần quan trọng của một quy trình đánh giá toàn diện. Nếu chỉ đơn giản xem xét kết quả từ công cụ đánh giá này đến công cụ đánh giá khác mà không có sự tích hợp và diễn giải thì sẽ không đạt được cùng một mục tiêu.
 

Đôi khi kết quả đánh giá lại đặt ra thêm các câu hỏi. Trong quá trình tư vấn, quá trình đánh giá diễn ra liên tục. Tiếp tục kiểm tra lại sự thấu hiểu của bạn về các mối quan tâm, mục tiêu và tình huống của thân chủ, bằng cách sử dụng nhiều công cụ và kỹ thuật chính thức và không chính thức.

 
Cuối cùng, điều quan trọng là phải trang bị cho thân chủ cách sử dụng hiệu quả các kết quả đánh giá. Hãy cân nhắc xem những nguồn nào là thông tin hữu ích (ví dụ: tóm tắt một trang, biểu đồ và đồ thị, một kế hoạch hành động, một báo cáo tường thuật?). Ngoài ra, hãy hướng dẫn thân chủ cân nhắc xem nên chia sẻ kết quả với ai và cách thực hiện điều đó một cách thích hợp nhất. Ví dụ: để phát triển sự nghiệp trong một tổ chức, có thể hữu ích khi chia sẻ với nhà tuyển dụng về mối quan tâm cụ thể, nhưng việc đưa ra một báo cáo sở thích 20 trang sẽ gây mất tập trung cho nhà tuyển dụng. Tương tự, mặc dù có thể hữu ích về mặt cá nhân khi hiểu xu hướng trì hoãn của mỗi người, nhưng việc chia sẻ những thông tin như vậy khi trình bày về thành tựu công việc tại buổi phỏng vấn xin việc có thể là một động thái hạn chế sự nghiệp!
 
Quy trình đánh giá toàn diện có thể nâng cao hiệu quả tư vấn đáng kể, tiết kiệm thời gian, tiền bạc, các nguồn lực khác và tối đa hóa tiềm năng đạt được mục tiêu tham vấn của thân chủ. Vượt ra ngoài “thử nghiệm và cho biết” (test and tell)… thay vào đó hãy chèn đánh giá liên tục vào chiến lược tham vấn tổng thể của bạn.
 
Truy cập link bên dưới để xem tóm tắt 10 câu hỏi được trình bày ở đây:

http://www.lifestrategies.ca/docs/10-Essential-Questions-to-Structure-Your-Assessment-Approach.pdf

— Thông tin tác giả

Tiến sĩ Roberta Neault, CCC, RRP, GCDFi, CCDP là nhà tham vấn giáo dục tại đại học Yourkville, vừa hoàn thành nhiệm kỳ biên tập viên của Tạp chí Tư vấn Việc làm, và có nhiều phát ngôn về chủ đề đánh giá. Liên hệ với tiến tỹ Roberta tại roberta@lifestrategies.ca. Để biết thông tin về các khóa học trực tuyến về đánh giá, hãy truy cập: http://www.yorkvilleu.ca/programs/faculty-of-behavioural-sciences/continuing-professional-education/ 

Người dịch:  Ph.Uyên

Biên tập: Truc Le

Nguồn bài viết: http://ftp.ncda.org/aws/NCDA/pt/sd/news_article/50277/_PARENT/CC_layout_details/false

Photo by Bench Accounting on Unsplash